Chicago | Los Angeles | Miami | New York | San Francisco | Santa Fe
Amsterdam | Berlin | Brussels | London | Paris | São Paulo | Toronto | China | India | Worldwide
 
Brussels

Museum of Fine Arts Gent

Exhibition Detail
Dreaming Lithuania
Fernand Scribedreef 1 Citadelpark
9000 Gent
Belgium


September 21st, 2013 - December 15th, 2013
Opening: 
September 21st, 2013 10:00 AM - 6:00 PM
 
Sprookje (Sprookje van de Koningen), Mikolajus Konstantinas ČiurlionisMikolajus Konstantinas Čiurlionis,
Sprookje (Sprookje van de Koningen), 1909
© The National M. K. Čiurlionis National Art Museum, Kaunas Litouwen
> QUICK FACTS
WEBSITE:  
http://www.mskgent.be/
NEIGHBORHOOD:  
Ghent
EMAIL:  
museum.msk@gent.be
PHONE:  
+32 (0)9 240 07 00
OPEN HOURS:  
Tue-Sun: 10:00-18:00
> DESCRIPTION

The visual arts and music have often influenced each other over the centuries, but it is extremely rarely to find an artist who practices both disciplines equally well.

Mikolajus Konstantinas Čiurlionis (1875-1911) is the exception to the proverbial rule. In his short career, he developed into one of the most intriguing defenders of Synesthesia, an art philosophy that came to prominence around 1900 with the ambitious aim of uniting the various artistic disciplines into a sort of meta-art, or ‘derangement of all the senses’(to use a phrase borrowed from Rimbaud). The fact that Synesthesia is a medical condition (it is a ‘talent’ of the brain that apparently occurs in only 5% of the population) did not stop the Symbolists and early abstract artists, in particular, from being mesmerised by it. Major artists, including Skrjabin and Kandinsky, counted themselves as synesthetes.

Čiurlionis was born in the Southern Lithuanian village of Varéna. In those days, his country only existed in the collective memory of the population, and it was dominated by two large cultural and political spheres of influence: the Russian and Polish. After first completing a thorough musical training in Warsaw and Leipzig, he began to focus on his new passion for painting just after 1900.

The outbreak of the Russian Revolution in 1905 triggered a new sense of political commitment in Čiurlionis. From that point onwards, he put his talents at the service of his Lithuanian homeland, advocated that the people use their native language (which he himself strived to learn) and devoted himself to the study of the extensive arsenal of Lithuanian folk songs.

In 1908, as a painter, he was welcomed with open arms by the progressive artistic elite of St. Petersburg. Yet his oeuvre, which is mostly comprised of small-scale and fragile-looking works, many of which form series, has never reached a wide audience. In a number of paintings he sings the praises of the legendary Lithuanian past and his the natural beauty of his country. Many works depict atmospheric, mysterious and dreamlike scenes and, in terms of content, they are closely related to Symbolism. On the other hand, landscapes also feature prominently. These expand to encompass the entire cosmos and display strikingly abstract tendencies.

The exhibition is a first in Belgium and offers the public the opportunity to discover a fascinating and multifaceted artist from the Baltic. All of the loans, including over a hundred paintings in addition to drawings and photographs, were made available by the National Museum of Kaunas. As the exhibition unfolds, visitors can stop and listen to music composed by Čiurlionis.

A selection of works by Belgian contemporaries and kindred spirits, including Fernand Khnopff and Léon Spilliaert, places his art in a wider context and makes it immediately obvious that Čiurlionis was one of greatest talents of the fin de siècle.


Beeldende kunst en muziek hebben elkaar in de loop der eeuwen vaak beïnvloed, maar het gebeurt uiterst zelden dat kunstenaars in beide disciplines op hetzelfde niveau actief zijn.

Mikolajus Konstantinas Čiurlionis (1875 – 1911) vormt hier de uitzondering op de spreekwoordelijke regel. In zijn korte carrière ontwikkelde hij zich tot een van de meest intrigerende verdedigers van de synesthesie, een kunstfilosofie die rond 1900 nogal wat ophef maakte en de ambitie koesterde om de diverse artistieke disciplines te verenigen tot een soort meta-kunst, een dérèglement de tous les sens (met dank aan Rimbaud). Dat synesthesie ook een medische component heeft (het is blijkbaar een ‘talent’ van de hersenen dat bij 5% van de bevolking voorkomt), neemt niet weg dat het vooral de symbolisten en de vroege abstracten waren, die erdoor gebiologeerd werden. Belangrijke kunstenaars als Skrjabin en Kandinsky behoorden tot het selecte clubje synestheten.

Čiurlionis werd geboren in het Zuid-Litouwse dorp Varéna. Zijn land bestond op dat moment enkel nog in het collectieve geheugen van de bevolking, en werd gedomineerd door twee grote culturele en politieke invloedssferen: de Russische en de Poolse. Na een grondige muzikale opleiding in Warschau en Leipzig ging hij zich kort na 1900 toeleggen op zijn nieuwe passie voor de schilderkunst.

Toen in 1905 onrusten uitbraken in Rusland, groeide bij Čiurlionis het gevoel dat hij zich diende te engageren. Hij besloot zijn talenten voortaan in dienst te stellen van zijn Litouwse vaderland, bepleitte het gebruik van de eigen taal (die hij nota bene zelf diende te leren) en stortte zich op de studie van het uitgebreide arsenaal aan Litouwse volksliederen.

Als schilder werd hij in 1908 met open armen ontvangen door de progressieve artistieke elite van Sint-Petersburg. Niemand minder dan Stravinsky kocht een werk van hem. Zijn veelal kleinschalig en fragiel ogend oeuvre, dat vaak in reeksen ontstond, vond echter nooit de weg naar de grote massa. In een aantal werken bezingt hij het legendarische Litouwse verleden en de natuur van zijn land. Inhoudelijk sluit hij daarbij aan bij het Symbolisme, met een voorkeur voor atmosferische en mysterieuze of dromerige scènes. Anderzijds vormen ook landschappen, en bij uitbreiding de hele kosmos, een belangrijke component in zijn werk, waarin abstraherende tendensen opvallend aanwezig zijn.

De tentoonstelling vormt een primeur voor ons land en biedt het publiek de mogelijkheid, een fascinerend en veelzijdig kunstenaar uit het Balticum te ontdekken. Alle bruiklenen, waaronder meer dan honderd schilderijen maar ook grafisch en fotografisch werk, werden ter beschikking gesteld door het Nationaal M.K. Čiurlionis Museum in Kaunas. In de loop van het parcours wordt ook stilgestaan bij het muzikale luik in Čiurlionis’ oeuvre. Een selectie uit het werk van Belgische tijdgenoten en zielsverwanten als Fernand Khnopff en Léon Spilliaert plaatst zijn kunst in een bredere context en toont meteen aan dat Čiurlionis één van de grote talenten van het fin de siècle was.

Deze tentoonstelling kwam tot stand in samenwerking met het The National M. K. Čiurlionis National Art Museum, Kaunas Litouwen. De tentoonstelling is deel van het cultureel programma in het kader van het Europees voorzitterschap van Litouwen.


Copyright © 2006-2013 by ArtSlant, Inc. All images and content remain the © of their rightful owners.