Bozar - Palais des beaux-arts de Bruxelles

The Centre for Fine Arts presents a retrospective of the work of Per Kirkeby (born in 1938), one of the key painters of the Danish avant-garde. But just what does avant-garde mean: rupture, minimalism, abstraction, borrowings, subversion? One can find all of those in a prolific body of work that began in the 1960s in the wake of the Fluxus movement. But that is only one aspect of a very diverse oeuvre that draws just as much on the figuration of Danish classicism and the experiments of 19th-century French masters such as Eugène Delacroix. Kirkeby cannot be pigeonholed, nor does he want to be: he prefers to relentlessly question the position and the perceptions of the observer. An artistic process that has seen him turn to different media (canvas, blackboards, paper, bronze, etc.) in an assertion of the freedom he finds, as a trained geologist, in the omnipresence of nature. It is in this context that the Kurt Schwitters room in the exhibition is so relevant. Here, Kirkeby is not confronted with the Dadaist, but with an unfamiliar, figurative Schwitters, in love with landscape. "Forbidden paintings" – from the point of view of the modernist mainstream, that is. The Danish artist recognises in this work his own credo: a visceral assertion of his freedom as an artist.

Le Palais des Beaux-Arts présente une rétrospective de l’œuvre de Per Kirkeby (°1938), peintre majeur de l’avant-garde danoise. Mais que faut-il entendre par avant-garde : rupture, minimalisme, abstraction, emprunts, détournements ? On retrouve tout cela dans une œuvre prolifique qui démarre dans les années ’60 dans le sillage du mouvement Fluxus. Mais il ne s’agit là que d’un versant d’une œuvre très diverse qui puise tout autant dans la figuration des classiques danois ou les expérimentations des maîtres français du XIXe siècle, comme Eugène Delacroix. Kirkeby ne peut ni ne veut être classé, préférant questionner sans relâche la position et les perceptions de l’observateur. Un processus artistique qui se déploie sur différents supports (toiles, tableaux noirs, papiers, bronze, etc.) ; une affirmation de la liberté qu’il retrouve, lui le géologue de formation, dans une nature omniprésente. L’enclave Kurt Schwitters prend alors tout son sens. Kirkeby n’y est pas confronté au dadaïste, mais à un Schwitters méconnu, figuratif, épris de paysages. « Peintures interdites »… au regard du mainstream moderniste. Et le Danois d’y reconnaître son propre credo : l’affirmation viscérale de sa liberté d’artiste.

Het Paleis voor Schone Kunsten pakt uit met een retrospectieve van het werk van Per Kirkeby (°1938), één van de belangrijkste schilders van de Deense avant-garde. Maar wat moeten we precies verstaan onder avant-garde: gebrokenheid, minimalisme, abstractie, ontlening, verdraaiing? Al die elementen vinden we terug in een omvangrijk oeuvre dat voor het eerst vorm krijgt in de jaren 60, in het voetspoor van de Fluxus-beweging. Het gaat hier echter slechts om één aspect van een bijzonder veelzijdig oeuvre dat evenzeer put uit de figuratieve kunst van de Deense klassiekers als uit de experimenten van de 19de-eeuwse Franse meesters, zoals Eugène Delacroix. Kirkeby kan en wil zich niet in een vakje laten stoppen, maar stelt liever de positie en de perceptie van de waarnemer voortdurend in vraag. Een artistiek proces dat zich ontplooit op verschillende dragers (doek, zwart krijtbord, papier, brons, enz.). Als bevestiging van de vrijheid die hij, geoloog van opleiding, terugvindt in de alomtegenwoordige natuur. De enclave van Kurt Schwitters krijgt hier haar volle betekenis. Kirkeby heeft niet te maken met de dadaïst, maar met een miskende, figuratieve Schwitters die dol is op landschappen. ‘Verboden schilderijen’ … vanuit het oogpunt van de modernistische mainstream. De Deen herkent er zijn eigen credo in: de viscerale bevestiging van zijn artistieke vrijheid.